19.6 C
İstanbul
Pazartesi, Haziran 27, 2022

    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?

    İstanbul Okan Üniversitesi Hastanesi Başhekimi Radyasyon Onkolojisi Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Tayfun Hancılar, vitaminler hakkında önemli bilgiler paylaştı.

    Son dönemlerde vitamin kullanımı şimdiye kadar hiç görülmediği seviyede artış gösteriyor. Özellikle koronavirüs pandemisi ile insanlar bağışıklık sistemini güçlendirmek adına vitaminlere rağbet daha da arttı. Peki, böylesine sık kullanılan vitamin ilaçlarının kansere karşı bir etkisi var mıdır? Dr. Öğr. Üyesi Tayfun Hancılar vitaminlerin faydaları ve kullanım miktarları hakkında önemli bilgiler paylaştı…

    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?
    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?

    A vitamini

    A vitamini eksikliği; saçta dökülme, gece körlüğü, cilt, saç ve tırnak sağlığında bozulmalar ve çocuklarda gelişme geriliği, enfeksiyona yatkınlığa neden olabilir. A vitamini ihtiyacı yetişkin kadın için 8 mg, erkek için 10 mg’dır.

    Günde tüketilen bir havuç bu ihtiyacın yaklaşık 2/3 ünü karşılayabilir. A vitamini, karaciğerde depolandığı için fazlası zarar verir. Mesela, her gün bir bardak havuç suyu içen kişilerin ten renginde değişiklikler gözlemlenebilir. Bu yüzden günde 1 adet havuç yemek ya da haftada en fazla 3 bardak havuç suyu içmek faydalı olacaktır. Aynı zamanda balkabağı, somon, karalahana ve kavun da yüksek miktarda A vitamini içerir.

    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?
    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?

    C Vitamini: Yüksek doz C vitamini kanseri tedavi eder mi?

    C vitamini eksikliğinde; halsizlik, yorgunluk, kas ve eklem ağrıları, dişlerde anormallikler, diş etlerinde kanama ve enfeksiyonlara eğilim görülebilir. Fazla alındığında idrarla atılır. İhtiyaçtan çok fazla alındığında ise ishal ve alerjik deri belirtilerine ve böbreklerde taş oluşumuna yol açabilir.

    Erişkin bir bireyin günlük C vitamini ihtiyacı 80-90 mg arasındadır. Enfeksiyon olması durumunda ihtiyaç daha yüksek olduğu için 500-1000 mg almak gerekebilir. C vitamini vücutta depolanmaz, bu nedenle alınacak miktarı, üçe bölmek daha doğrudur.

    Bir portakalda 53 mg, limonda 53 mg, kivi 92 mg, 100 gr çilek 58 mg, domates 13 mg, 100 gr kuşburnu 436 mg C vitamini içerir. Bu da sağlıklı bir kişinin günde 2 portakal ve kuşburnu tüketerek yeterli C vitaminini alabileceği anlamına gelir.

    Bunların haricinde; patates, lahana ile ıspanak, yeşil biber ve marul, gibi yeşil yapraklı sebzeler zengin C vitamini kaynaklarıdır. Son yıllarda yüksek doz C vitamininin kanseri tedavi ettiği öne sürülmektedir. Fakat bu konuda yapılmış ve olumlu sonuç vermiş bir çalışma bulunmamaktadır.

    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?
    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?

    D vitamini

    D vitamini son dönemlerde olukça popülerdir. D vitamininin anakaynağı güneştir ve ultraviyole B ışınlarının ciltte oluşturduğu bazı metabolik süreçlerin sonunda üretilmektedir.

    Balık, yumurta sarısı ve balık yağı her ne kadar D vitamini içerse de, güneş ışınları mutlaka gereklidir. Güneşli günlerde yüzü açıkta bırakarak, kol bacak ve yaklaşık 20 dakika (esmer kişilerde 30 dakika) güneşlenmek D vitamini alabilmek için çok önemlidir. Fakat cam arkasında güneşlenmek veya güneş kremleri D vitamini sentezini engeller bu yüzden, güneş kremi kullanmadan ve açık havada güneşlenmek gerekmektedir.

    D vitamini eksikliği kemik hastalıklarına neden olduğundan kas ve kemik ağrısı oluşabilir. Çocuklarda ve bebeklerde ve büyümenin gecikmesine, iskelet deformitelerine ve kas güçsüzlüğüne neden olan raşitizmlere neden olabilir.

    D vitamini eksikliği halinde bağışıklık sistemi doğru çalışamaz ve hastalıklarla mücadelede yeterli olmayabilir. Uyku bozuklukları yaşanabilir. Obeziteye zemin hazırlar. Alzheimer hastalığı riskini yükseltir. Crohn, Ülseratif kolit, Multipl Skleroz (MS) gibi bağışıklık sisteminin yol açtığı hastalıklarda; düşük D vitamini olduğu gözlemlenmektedir. Bazı çalışmalar yüksek D vitamini seviyesi olan kişilerde kolorektal tümörlerin %30 oranında daha az görüldüğünü saptamış olsa bile sonuçlar henüz tam anlamıyla kabul edilmemiştir.

    D vitamini kansere karşı etkili mi?

    D vitamini değeri yüksek olan ve meme kanserine yakalanan kadınların, bu değeri daha düşük olan kadınlara göre, hayat süreleri daha uzundur. Meme kanserine yakalanan kişilerin; D vitamini seviyesinin 50 mg/ml ve üstüne çıkarılması, tedaviyi olumlu yönde etki yapmaktadır.

    SUNSHINE çalışmasında ise; yüksek doz D vitamini alımının 139 kemoterapi alan kolorektal (kalın bağırsak) kanserli hastalarda hastalığın kontrolünü artırdığı ortaya çıkarmıştır. D vitaminin diğer kanser türleriyle alakası üstüne yapılan çalışmalarda ise, yararına dair net kanıtlar elde edilememiştir. Yeni Zelanda’da 5 bin 110 kişinin katılımcıyla gerçekleştirilen çalışmada; 4 yıla kadar yüksek dozlarda ağızdan (oral) D vitamini alan kişilerde, ne kalp damar hastalığı ne de kanser riskinde riskinde azalma tespit edilmedi.

    D vitamini ve kanser ilişkisine yönelik bugüne kadar yapılan en geniş kapsamlı gözlemsel çalışmada; D vitamininin, sigara kullanmayan kişilerde bile, akciğer kanserinden korunmada etkili olmadığı saptamıştır.

    Yeni açıklanan VITAL araştırmasında, 25 bin 871 sağlıklı kişiye; koruyucu amaçlı vitamin D3 (2000 IU) ve omega-3 verilmiş ancak ne kalp hastalıklarına ne de kansere, karşı koruyucu bir etki tespit edilememiştir.

    Yani meme ve kolon kanseri olan kişiler için D vitamini kullanımı uygun olabilir ancak koruyucu olma özelliği şu an için tartışılmaktadır.

    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?
    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?

    E vitamini

    E vitamini eksikliği karaciğer hastalıklarına, kalp ve diğer kaslarda yorgunluğa, kırmızı kan hücrelerinin kolayca parçalanmasına yol açmaktadır. E vitamini antioksidan özelliği ile serbest radikallerin hücrelere zarar vermesini engeller, hücre hasarlarını önüne geçer, kanserin ve kardiyovasküler hastalıkların önlenmesine destek olur. Cildi yaşlanmaya karşı korurken, yara ve yanık izlerinin hızlı bir şekilde iyileşmesine, kırışıklıkların ve diğer cilt sorunlarının önlenmesine ve cildin nem dengesinin korunmasına katkı sağlar. Eksikliği kısırlığa yol açabilir. Cinsiyet hormonlarının düzenlenmesinde çok etkindir. Saç ve tırnak sağlığını geliştirir. Fakat birçok besinde E vitamini olduğu için eksikliği çok nadir görülür. Günlük ihtiyaç yetişkin kadınlarda 8 mg, erkeklerde 10 mg ve çocuklarda 3-10 mg arasında değişmektedir.

    E vitamini kaynağı tahıl taneleri, bitkisel yağlar, yağlı tohumlar, yeşil yapraklı sebzeler, soya, baklagillerdir. Fındık yağı, zeytinyağı gibi bitkisel yağlarda, badem, fındık, ceviz, lahana, kereviz, brokoli, balkabağı gibi sebze ve yeşillikler, somon, hamsi, uskumru, ton balığı ve sardalya gibi balık türleri, muz, avokado ve kivi gibi meyveler ve yumurtada da bulunur.

    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?
    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?

    B12 vitamini

    B12 yetersizliğinde; pernisiyöz anemi ve sinir sisteminde bozukluklar oluşur. Kol ve bacaklarda uyuşma kasılmalar ve duyu azalması en belirgin eksiklik belirtileri arasında yer alır. Dikkat edilmesi gereken en önemli nokta ise B12 yalnızca balık, et, süt, yumurta, peynir gibi hayvansal gıdalarda bulunur. Bunların içinde yumurta, kırmızı et ve deniz ürünlerinde ey yüksek miktardadır.

    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?
    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?

    B6 vitamini

    B6 vitamin eksikliğinde; dilde ve deride yaralar, sinir sistemi bozuklukları, hipokromik anemi denilen kansızlık, görülür. Çocukluk döneminde sık görülen eksikliklerdendir. Özellikle; anne sütü ile beslenmeyen ve hazır mama ile büyüyen çocuklarda; B6 eksikliğine sık rastlanmaktadır. Sakatat, et, baklagillerde, avokado, muz, bezelye ve patateste yüksek oranda B6 vitamini bulunur.

    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?
    Vitamin ilaçları kansere karşı etkili mi?

    B17 vitamini (amygdalin) kanseri tedavi eder mi?

    B17 aslında, bir vitamin olarak değerlendirilmemelidir. Diğer vitaminler gibi vücutta eksikliği, bir hastalığa neden olmaz. Uzun zaman B17 vitamininin, vücutta hidrojen siyanür oluşturarak kanseri tedavi ettiği düşünüldü. Kanser hastaları, kayısı çekirdeğinde B17 vitamini bol olduğu için bol bol tüketti. Özellikle amygdalin, yarı sentetik formu Laetril kanser tedavisinde denendi. Fakat yapılan araştırmalarda B17 vitamininin, kanseri tedavi ettiğini gösteren bir sonuca rastlanmadı. Özellikle kayısı çekirdeği ve acıbadem; yüksek miktarda, günde 40-60 adet (çocuklarda 6-10 adet) tüketilirse siyanür zehirlenmesi yüzünden ölüme neden olabilir.

    Güvenli kullanımı konusunda bilgi olmadığı için, kayısı çekirdeği ve acıbadem kullanımı tavsiye edilmez. Fakat meyvelerden alınan, B17 güvenlidir. Kiraz, elma, şeftali, erik, armut çekirdekleri, keten tohumu ve kabak çekirdeğinde bulunur. Yaban mersini, böğürtlen, kızılcık ve kiraz gibi orman meyveleri, tere, acıbadem, bambu yaprağı ve pancarda da bol miktarda B17 vitamini bulunur. B17 vitamininin bilinçsizce ve fazla kullanılması; siyanür zehirlenmesi belirtilerine benzer; kusma, ateş, baş ağrısı, karaciğer hasarı, baş dönmesi, denge ve zorluk yürüme, kan basıncında bir düşüş, koma ve en sonunda ölüme yol neden olabilir. Laetril ilaç olarak, birçok ülkede ölüm tehlikesi yüzünden yasaklanmıştır.

    Aralıklı oruç diyetine dikkat! Covid-19’a karşı savunmasız bırakıyor

    Akciğeri temizleyen 7 mucize besin

    Sağlıklı ve doğal bal nasıl anlaşılır?

    ÇOK OKUNANLAR

    EDİTÖRÜN SEÇİMİ