23 C
İstanbul
Salı, Eylül 27, 2022

    Türkiye ne zaman aşı üretecek?

    Hacettepe Üniversitesi Aşı Enstitüsü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Sezer Okay, aşı çalışmaları yolunda gittiği takdirde, en geç yaz aylarında Türkiye’de aşı üretilmiş olacağını söyledi.

     

    Yerli aşı

    Dünyada aşılama programları hızla devam ederken yerli aşı için de çeşitli kollardan çalışmalar yapılıyor. Türkiye’de Sağlık Enstitüleri Başkanlığı (TÜSEB) ve TÜBİTAK desteğiyle, COVID-19 virüsüne karşı sürdürülen 17 aşı çalışması bulunuyor.

    Hacettepe Üniversitesi Aşı Enstitüsü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Sezer Okay, aşı çalışmaları yolunda gittiği takdirde, en geç yaz aylarında Türkiye’de aşı üretilmiş olacağını söyledi.

    Erciyes Üniversitesi tarafından yürütülen inaktif COVID-19 aşısı çalışmalarında, Faz-2 aşamasında yer alacak gönüllülerin belirlenmesi ve kontrollerinin yapılması sürecine başlandı. Faz-2 kapsamındaki aşılamaya  Şubat ayında başlanması ve  2 ay içinde tamamlanarak Faz-3’e geçilmesi hedefleniyor.

    Ayrıca 3 inaktif aşı çalışması Faz-1 insan deneyleri aşamasında bulunuyor. 3 inaktif, 2 adenovirüs ile virüs benzeri parçacık (VLP) temelli COVID-19 aşısı çalışmalarında klinik öncesi aşama bitti. Bu aşılarda da insan deneylerine başlanması için gün sayılıyor.

    En geç yazın

    Hacettepe Üniversitesi Aşı Enstitüsü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Sezer Okay,  “Aşı geliştirme yöntemlerinin tamamı yerli aşı çalışmaları kapsamında uygulanıyor. Geliştirdiğimiz aşı, peptit aşısı çeşidine giriyor. Peptitleri, virüsün küçük protein parçacıkları olarak tanımlayabiliriz. Bu küçük protein parçacıklarını kullanarak aşı geliştirmeye çalışıyoruz. Şu an hayvan deneyleri aşamasındayız.  Aşıların  bir yan etkisi olup olmadığını. etkililiğini, yeterli antikor gelişmesine yardımcı olup olmadığını test ediyoruz. Her şey iyi gittiği takdirde en geç yazın yerli aşımızı olabileceğimizi öngörüyoruz” dedi.

    Üretim alanları mevcut

    Aşı Enstitüsü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Semra Aydın da Türkiye’de yerli aşı üretimi için gerekli altyapının  bulunduğunu belirterek şunları söyledi: “Ar-Ge ölçeğinde üretim, üniversitelerin araştırma laboratuvarlarında yürütülür. Bu aşamada, bu alanların iyi üretim uygulamaları (GMP) sertifikasyonuna ihtiyacı yoktur. Ancak ilerleyen aşamalarda üretim alanlarının GMP kalitesinde olması şart. Ülkemiz, AB Resmi İlaç Kontrol Laboratuvarı  üyesi bir ülke. Dolayısıyla bu ağa üye olan diğer ülkelerin GMP tesislerinin verilerine de ulaşabiliyor. Ülkemizde de GMP sertifikasyonuna sahip tesisler de mevcut. GMP, üretimin başından sonuna kadarki süreçte, aşının üretiminde yer alan her bir bileşeni, personeli, cihazı kayıt altına alan bir sistem.’

    Aşı geliştirme aşamaları

    Aşı çalışmaları, klinik öncesi, Faz-1, Faz-2 ve Faz-3 olmak üzere 4 aşamada yapılıyor.

    Klinik öncesi çalışmalarda aşılar ilk önce hayvanlar üzerinde deneniyor. Yan etkisi olup olmadığı, antikor oluşturup oluşturmadığı test ediliyor.

    Sonra  Faz-1, Faz-2 ve Faz-3 aşamalarına geçiliyor.

    Faz-1 aşamasında az sayıdaki gönüllü, sağlıklı denek kullanılıyor ve aşının güvenilirliği, yan etkileri araştırılıyor.

    Faz-2 aşamasında  aşının etkinliği 100’den fazla denek üzerinde test ediliyor.

    Son olarak Faz-3 aşamasında aynı işlem birkaç bin denekte tekrarlanıp aşının güvenilirliği ve etkisi tespit ediliyor.

    Koronavirüs ilacını Boğaziçi’nde geliştireceğiz

    Anlaşma imzalandı, Rus aşısı Türkiye’de üretilecek

    ÇOK OKUNANLAR

    EDİTÖRÜN SEÇİMİ