11.3 C
İstanbul
Perşembe, Aralık 8, 2022

    Hangi aşı ne kadar etkili?

    Moderna, AstraZeneca, CoronaVac, Sputnik V, Pfizer... Koronavirüs aşıları ne kadar etkili?

    Hangi aşı?

    Koronavirüs pandemisinda dünya genelinde şu ana kadar 24 milyona yakın kişiye aşı uygulandı. Aşı gelitiren  ilaç firmaları sağlık otoritelerinden onay almak için yarış halinde. Ülkelerin hangi aşıyla anlaşma yaptığı, hangilerini tescillediği ve tercihlerinde neleri dikkate aldığı  tartışma konusu…

    İlk toplu aşılamayı başlatan İngiltere, Pfizer ve BioNTech’in geliştirdiği aşıyla sağlık kampanyasına başlarken sonrasında listeye AstraZeneca ve Oxford Üniversitesi’nin aşısı ile ABD merkezli Moderna’nın ürettiği aşıyı da ekledi. Türkiye ise tercihini Çinli Sinovac firmasının CoronaVac adlı aşısından yana kullandı.

    Peki adlarını sıkça duyduğumuz bu aşılar bilimsel verilere göre ne kadar etkili?

    1) Pfizer/BioNTech

    Son araştırmalar, ABD’li ilaç firması Pfizer ile Alman BioNTech’in geliştirdiği, halk arasında Pfizer olarak bilinse de adı Comirnaty ya da ‘BNT162b2’ olan koronavirüs aşısının yüzde 95 oranında etkili olduğunu ortaya koydu.P fizer ve BioNTech, 2021’in sonuna kadar 1,3 milyar doz üretmeyi hedefliyor

    Aşı 3 hafta arayla 2 doz halinde alınıyor. Bu aşının diğerlerine göre en büyük dezavantajı eksi 70 derece muhafaza edilme gerekliliği. Depolamada ve logistikte alt yapı yetersizliği, aşıların hızlı ve sorunsuz bir şekilde dağıtımında engel oluşturabiliyor.

    Aşıya ilk onay veren İngiltere,  ikinci doz aralığını  12 haftaya kadar uzatmayı planlıyor. İngiliz uzmanlar ikinci dozun daha geç yapılmasıyla çok daha uzun süre koruma sağlayacağını savunuyor. New England Journal of Medicine adlı dergide yayınlanan bir raporda, Comirnaty’nin ilk dozda yüzde 52, ikinci doz sonrasında ise yüzde 95 oranında etkili olduğu yazıldı.

    2) Moderna

    Amerikalı Moderna’nın geliştirdiği mRNA-1273 aldı aşının etkinlik oranı yüzde 94,1.

    Dört hafta arayla 2 doz halinde uygulanıyor. Aşının raf ömrü, eksi 20 derecelik bir buzlukta 6 ay, normal aşı buzdolabında ise 30 gün. Oda sıcaklığında ise 12 saat.

    Yaş gruplarındaki etkinlik verileri değişiyor.   65 yaşının altındakiler için yüzde 94,1 etkili olan aşı, 65 yaş üstüler içinse yüzde 86,4 koruma sağlıyor.

    ABD’ye 200 milyon dozluk siparişin 18 milyonunu tedarik eden Moderna’nın, AB ile 160 milyon dozluk anlaşması var.  Japonya, Katar ve Güney Kore’nin de aralarında olduğu çok sayıda ülke Moderna sipariş etmiş durumda.

    3) AstraZeneca/Oxford

    İngiliz-İsveçli fima AstraZeneca ile Oxford Üniversitesi’nin geliştirdiği AZD1222 adlı aşı 4 hafta arayla 2 doz halinde uygulanıyor. Aşının etkinlik oranına ilişkin veriler net değil. Doz ayarında göre yüzde 62’den yüzde 90’a kadar etkili olduğu belirtiliyor.

    İlk seferde yarım, ikincisinde tam doz alanlarda etkinlik oranı yüzde 90, iki tam doz alanlarda yüzde 62’ye etkinlik açıklandı.

    Temkinli yaklaşan bazı uzmanlarsa, yarım ve tam dozluk deneylerle ilgili yeterli verinin bulunmadığı kanısında. İngiltere AstraZeneca’ya yeşil ışık yaktı. Firmanın ürettiği aşılar toplu aşılama kampanyalarında en çok kullanılan aşı oldu. AZD1222, Standart bir buzdolabında 6 ay saklanabiliyor.

    4)Sinovac Biotech

    Türkiye’nin de satın aldığı  Çinli Sinovac Biontech’in CoronaVac aşısının etkinlik oranı ülkeden ülkeye değişiyor. Brezilya’da yapılan testler sonrasında etkinlik oranı yüzde 78 olarak açıklandı.

    Türkiye’de sürdürülen Faz-3 çalışmalarına ilişkin ön değerlendirme raporu ise aşının yüzde 91,25 oranında etkili olduğunu ortaya koydu.

    Endonezya’da, ülkede yapılan deneylerde aşının yüzde 65 oranında etkili olduğu sonucu çıktı. İlk etapta 3 milyon doz Sinovac aşısından alan Endonezya partiler halinde 122,5 milyon doz daha alacak.

    Çinli firma, iki hafta arayla 2 doz halinde alınan aşıdan yıllık 600 milyon doz üretmeyi hedefliyor.

     

     

     

     

    ÇOK OKUNANLAR

    EDİTÖRÜN SEÇİMİ