16.7 C
İstanbul
Salı, Haziran 15, 2021

    Hangi antikor daha güçlü? Antikorun azlığı veya çokluğu fark yaratır mı?

    Covid-19 geçirenler ya da aşı olanların vücutlarında antikor oluşuyor ve bu antikorlar bir süre vücudu enfeksiyona karşı koruyor. Ancak son zamanlarda vücuttaki antikor miktarının ne kadar olduğu ve ne koruma süresi sıkça konuşuluyor…

    Antikor azlığı veya çokluğu son günlerde sıkça dile getiriliyor.  Aşı olan veya Covid-19 geçirenlerden bazıları test yaptırıp antikor seviyelerini ölçtürüyor. Peki, antikor azlığı veya çokluğu bir değişikliğe neden olur mu? Enfeksiyona karşı koruma çoğalır ya da azalır mı? Hangi antikor daha güçlü? Prof. Dr. Osman Müftüoğlu, NTV’deki yazısında anlattı.

    ANTİKOR VAR, ANTİKOR VAR!

    Antikor seviyelerinin peşine düşenler ne yazık ki haklı değiller. Değiller çünkü bağışıklık gücümüzü sadece antikorlar üzerinden değerlendirmemiz, “Antikorum yüksek” diye sevinip “Benimki çok düşük çıktı” diye üzülmek bilimsel gerçeklerle uyumlu sayılmıyor. Zira antikorlar için de bir çeşit “nicelik yani miktar” ve “nitelik yani yapı ve içerik” meselesinin söz konusu olduğu kesin. Bağışıklık uzmanları özellikle ikincisinin yani “nitelik meselesi”nin üzerinde ısrarla duruyorlar. Kısacası konunun geri planında çok fazla detay var. O detaylar için buyurun…

    Hangi antikor daha güçlü? Antikorun azlığı veya çokluğu fark yaratır mı?
    Hangi antikor daha güçlü? Antikorun azlığı veya çokluğu fark yaratır mı?

    HANGİ ANTİKOR DAHA GÜÇLÜ?

    Daha önce de belirttiğim gibi antikorların miktarlarından çok yapıları yani virüsün hangi bölümüne karşı üretildikleri daha önemli bir ayrıntı. Yeni koronavirüse karşı üretebileceğimiz antiviral antikorları basitçe “virüsü etkisiz kılan” yani faydası tartışılmaz ve %100 olan “NÖTRALİZE EDİCİ/yok edici” ve virüsü yeteri kadar etkisizleştiremeyen “NÖTRALİZAN OLMAYAN/yok edemeyen” antikorlar olmak üzere 2’ye ayırabiliyoruz. Eğer ürettiğiniz antikorlar ilk gruptakiler, yani virüsü %100 etkisiz kılanlar (nötralizan antikorlar) ise işiniz daha kolay, güvenlik dereceniz daha yüksek demektir. Peki, ya hiç antikor üretemezseniz? Böyle bir durumda geleceğiniz ne olacak?

    Hangi antikor daha güçlü? Antikorun azlığı veya çokluğu fark yaratır mı?
    Hangi antikor daha güçlü? Antikorun azlığı veya çokluğu fark yaratır mı?

    HANGİSİ GÜVENLİ?

    Prof. Dr. Ahmet Rasim Küçükusta Hoca diyor ki: “Antikorlar cepteki para gibidir. Kolayca harcanır gider. Ama hücresel bağışıklık hafıza T lenfositlerinin belleğine bir kez yazıldı mı bir daha öyle kolay kolay kaybolmaz. Yani T hücrelerinin sağlayacağı hücresel bağışıklık B hücrelerinin ürettiği antikor bağışıklığından daha güvenlidir. Cepteki para değil, bankadaki hesap gibidir. Emniyet altındadır. Harcanması da daha zordur.”

    Kısacası antikorlarınız az olsa da hatta hiç olmasa da T lenfositleriniz sayesinde elde edeceğiniz bağışıklık hem daha uzun süreli, hem de daha güçlü ve güvenlidir. İsterseniz gelin sözün bundan sonrasını da Ahmet Hoca’ya bırakalım: “İster hastalık geçirmiş, ister aşılanmış olun, antikorlarınız düşük bulunursa dert etmeyin.”

    Hangi antikor daha güçlü? Antikorun azlığı veya çokluğu fark yaratır mı?
    Hangi antikor daha güçlü? Antikorun azlığı veya çokluğu fark yaratır mı?

    AŞILANDIM, ANTİKOR ÜRETEMEDİM NE YAPACAĞIM?

    Bazı şanssız kişilerin hastalığı geçirseler de, aşılansalar da antikor üretemediklerini veya yeterli miktarda antikor üretmede başarılı olamadıklarını biliyoruz. Örneğin, şu ya da bu sebeple bağışıklık baskılayıcı tedavi görenler (organ nakli yapılanlar, kemoterapi tedavisi gören hastalar) veya genetik olarak antikor yanıtı veremeyen ‘agammaglobulinemia’lı kişiler antikor üretiminde başarılı olamayabiliyorlar. Ancak onların da üzülmesi, korkması zannedildiğinin aksine pek doğru değil.

    Çünkü “güçlü bir antiviral bağışıklık” için esas olan “B lenfositleri”nin ürettiği “antikorlar”dan ziyade “T lenfositleri” aracılığıyla sağlanan “hücresel savunma” gücüdür. Bir kişinin Covid-19’u tamamen atlatabilmesi için de, hastalıktan ya da aşılandıktan sonra da Covid-19’dan uzunca bir süre güçlü bir şekilde korunabilmesi için de esas güvencesi “T lenfositleri ile sağlayacağı hücresel bağışıklık”tır. Kısacası “Yeteri kadar antikor üretemedim” ya da “Hastalığı geçirdim/aşılandım ama hâlâ antikorum 0” diye üzülmekte pek de haklı değilsiniz. İsterseniz gelin bu haksız yaklaşımın nedeninin yanıtını Prof. Dr. Ahmet Rasim Küçükusta’dan alalım.

    Hangi antikor daha güçlü? Antikorun azlığı veya çokluğu fark yaratır mı?
    Hangi antikor daha güçlü? Antikorun azlığı veya çokluğu fark yaratır mı?

    HÜCRESEL BAĞIŞIKLIK ÖLÇÜLEBİLİYOR MU?

    Koronavirüse karşı oluşturacağımız bağışıklık gücünü belirlemek için antikor ölçümleri yaptırmak zannedildiğinin aksine kolay bir araştırma yöntemi. Ancak konu T lenfositleriyle sağlanan hücresel bağışıklığı araştırmak olduğunda iş bir hayli zorlaşıyor. T hücreleriyle sahip olabileceğimiz hücresel bağışıklığın tayini ancak çok özel araştırma merkezlerinde ya da laboratuvarlarda yapılabiliyor.

    Örneğin T-DETECT COVID ASSAY yöntemi Covid-19’a karşı oluşturulan hücresel bağışıklığı araştıran yöntemlerden biri. Bildiğim kadarıyla ülkemizde henüz pratik uygulamaya girmiş de değil. Bana sorarsanız girmesi gerekli de değil! Değil çünkü T lenfositleri ile ilgili bu ve benzeri detaylı araştırmaların kanaatimce sadece “referans merkezleri”nde mesela “tıp fakültelerinin araştırma laboratuvarları”nda yapılması daha doğru olacaktır.

    ÇOK OKUNANLAR

    EDİTÖRÜN SEÇİMİ